Ήθη και έθιμα, όπως τα έζησα: Μαντήλια σε σκεπή σπιτιού

Ήθη και έθιμα, όπως τα έζησα: Μαντήλια σε σκεπή σπιτιού

Βασίλης Σ. ΓΚΟΥΤΖΟΣ

Στα τέλη της δεκαετίας του ’50, όταν ήμουν δάσκαλος στο Χάσκοβο της Κάτω Δερόπολης, ο Γιώργος Κυρίτσης, πλησίον στο σχολείο, έφτιαχνε ένα νέο σπίτι. Μάλιστα διώροφο. Δούλευαν δύο – τρία άτομα καθημερινά σε αυτό. Αρχιμάστορας, της μικρής ομάδας, ήταν ο Δημήτρης Κυρίτσης.

Συχνά τους επισκεπτόμουν τους μαστόρους. Περισσότερο για παρέα και για καλαμπούρι.

Δουλεύοντας φτάσανε ως τη σκεπή. Προτού να ανεβάσουν την ξυλεία απάνω, την προετοίμαζαν κάτω. Μια από όλες τις μέρες βλέπω τους μαστόρους να σηκώνουν τα δύο άκρα και, προτού ρίξουν τον καβαλάρη, ακούω να φωνάζουν: «Σήμερα φτιάχνουμε τη στέγη του νέου σπιτιού του Γιώργου Κυρίτση. Του ευχόμαστε να είναι καλορίζικο!»

Πολλές φορές ακουγόταν αυτές οι φωνές από διάφορους μαστόρους, σε διάφορα σπίτια. (Εκτός από το άνοιγμα των θέμελων και το χτίσιμο των ντουβαριών, σημαντική φάση ήταν κι η σκεπή. Μάλλον η πιο σημαντική. Επειδή εάν έβαζες «το καπέλο», μάζευες τη γνώμη σου. Έβαζες το κεφάλι μέσα. Ας ήταν ασοβάτιστο το σπίτι και χωρίς θυροπαράθυρα).

Μετά από κάμποση ώρα βλέπω, όταν βγήκα διάλειμμα, να κυματίζουν μερικά μαντήλια σαν σημαίες, με διάφορα χρώματα. Όλοι οι συγχωριανοί, όπως έμαθα αργότερα, πήγαν σε αυτό το σπίτι και κρέμασαν το μαντήλι τους, ως δείγμα, ως σύμβολο αγάπης. Ήταν προς χαρά του νοικοκύρη να κυμάτιζε απάνω στη σκεπή του σπιτιού του, το μαντήλι του κάθε συγχωριανού του.

Όταν πήγαινε κάποιος το μαντήλι, στο όνομα της οικογένειάς του, οι μαστόροι φώναζαν: «Ήρθε ο τάδε συγχωριανός, έφερε το μαντήλι του κι εύχεται το νοικοκύρη, καλορίζικο το σπίτι του».

Τέτοια πολλά μαντήλια τοποθετούνταν στην ξυλεία και στα αγκωνάρια συνέχεια. Έτσι, όλο το σπίτι, έμοιαζε πανέμορφο από τα πολλά μαντήλια με τα διάφορα χρώματα.

Οι μαστόροι τραβούσαν τα μαντήλια σιγά – σιγά όταν σκέπαζαν τη σκεπή με πλάκα. Αυτά δεν τα έπαιρνε ο σπιτονοικοκύρης, μα τα δώριζε όλα στους μαστόρους για να τα μοιραζόταν.

(Φωτογραφία από το άλμπουμ του Γιώργου ΒΑΣΣΟΥ)

Σχετικά άρθρα: